Dù là tên tuổi không đăng trên báo, không được thưởng huân chương, song những người thầy giáo tốt là những người anh hùng vô danh.
Có những đóng góp không được đo bằng mức độ xuất hiện trước công chúng nhưng vẫn để lại ảnh hưởng lâu dài. Lời Bác về người thầy giúp người đọc nhìn vào công việc bền bỉ của giáo dục, nơi mỗi sự tiến bộ của người học đều mang dấu ấn của sự hướng dẫn và tận tâm.
Hoàn cảnh và xuất xứ
Bài nói chuyện tại Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, ngày 21/10/1964.
Ý nghĩa lời dạy
Phát biểu trước đội ngũ sư phạm, Bác trân trọng những người kiên trì dạy dỗ và dìu dắt thế hệ trẻ mà không cần được biết đến rộng rãi. Hình ảnh người thầy “anh hùng vô danh” nhắc tới giá trị âm thầm, lâu dài của nghề giáo: góp phần hình thành tri thức, nhân cách và tương lai của người học.
Một bài giảng được chuẩn bị chu đáo, một lần sửa cách lập luận hay một lời khích lệ đúng lúc có thể giúp người học vượt qua trở ngại. Những tác động ấy thường tích lũy qua thời gian, khó nhìn thấy ngay trong một thành tích cụ thể. Vì vậy, trân trọng người thầy cũng là trân trọng quá trình lao động trí tuệ phía sau mỗi giờ học. Lời Bác gợi nhắc cách đánh giá con người bằng giá trị công việc họ mang lại, kể cả khi công việc ấy ít được nhắc tên và không có phần thưởng đi kèm.
Tuổi trẻ UEH học và làm theo
Sinh viên UEH có thể thể hiện lòng biết ơn bằng sự chuẩn bị nghiêm túc, chủ động đặt câu hỏi và tôn trọng thời gian của giảng viên. Khi được một thầy cô hay bạn học hỗ trợ, cách đáp lại ý nghĩa nhất là tiến bộ thật sự và sẵn lòng giúp người đi sau.
Trong một học phần khó, sinh viên có thể chuẩn bị trước câu hỏi, ghi nhận góp ý của giảng viên và thử sửa bài một cách nghiêm túc. Khi trao đổi lại, nên chỉ rõ mình đã thay đổi điều gì và còn vướng ở đâu. Sự chủ động ấy tạo nên đối thoại học thuật có chất lượng, đồng thời giúp công sức hướng dẫn được tiếp nối bằng kết quả thực tế. Những bạn có điều kiện hỗ trợ người khác cũng có thể chia sẻ cách học, giải thích lại kiến thức và kiên nhẫn với người đang bắt đầu.
Lòng biết ơn trở nên sâu sắc khi được thể hiện qua thái độ học tập và cách đối xử với người khác. Mỗi bước trưởng thành, mỗi lần sẵn lòng nâng đỡ bạn học đều có thể tiếp nối những điều tốt đẹp đã nhận từ thầy cô.